GIDSEN MET BESTE PRAKTIJKEN BIJ VLEESKUIKENS

 

In het Europese aWISH-project werden recent acht gidsen opgesteld met daarin enkele beste praktijken voor vleeskuikens (en -varkens). Deze gidsen bevatten een overzicht van mogelijke maatregelen die zowel op korte als lange termijn genomen kunnen worden met tot doel het welzijn van deze dieren te verbeteren. Deze versies kunnen na feedback nog aangepast worden.

aWISH

Het Europese Horizon project aWISH ‘Animal Welfare Indicators at the slaughterhouse’ (Grant Agreement No. 101060818) wil een kostenefficiënte oplossing ontwikkelen om het welzijn van vleeskuikens en -varkens op grote schaal (in het slachthuis) te evalueren en te optimaliseren, en dit over heel Europa. Het internationale projectconsortium, bestaande uit 28 partners van 11 landen o.l.v. ILVO, werkt daarvoor nauw samen met diverse actoren, van primaire producenten tot burgers en beleidsmakers.

Beste Praktijkengidsen

Recent werden acht (Engelstalige) gidsen opgesteld met daarin enkele beste praktijken die vleeskuiken- en vleesvarkenshouders kunnen ondernemen (op korte/lange termijn) om het welzijn van hun dieren tijdens hun hele leven te verbeteren. Vier beste praktijkengidsen (BPGs) werden opgesteld voor vleesvarkens en vier voor vleeskuikens. Voor vleeskuikens specifiek behandelen twee BPGs de periode van het opkweken van de dieren (één met focus op diergedrag/dierenwelzijn en één met focus op diergezondheid), een derde BPG behandelt vangen/laden en een vierde BPG transport/wachtruimte. De BPGs zijn online beschikbaar via www.awish-project.eu/best-practice-guides. Nederlandse vertalingen worden nog voorzien.

^{In het Europese aWISH-project tracht men het welzijn van vleeskuikens en vleesvarkens te optimaliseren door grootschalige, automatische monitoring aan de slachtlijn}

Dierenwelzijnsindicatoren

De BPGs zijn hoofdzakelijk gebaseerd op diergebonden welzijnsindicatoren die gemeten kunnen worden in het slachthuis, maar ook iets vertellen over de productiecyclus. Voor vleeskuikens kwamen voetzool- en haklaesies, kreupelheid, hittestress, vangschade, transport en het aantal ‘dead on arrival’ (DOA, sterfte tijdens transport) aan bod in de gidsen.

Update volgt nog

In deze eerste versie van de BPGs zijn die beste praktijken opgenomen die uit eerdere wetenschappelijke studies naar voren zijn gekomen alsook diegene die wetenschappelijke experts tijdens consultaties in het project aanbrachten. Resultaten die uit proeven van het aWISH-project zelf gegenereerd worden, zullen geïntegreerd worden in een tweede versie van deze BPGs. De rapporten zullen finaal ook gedeeld worden met beleidsmakers, adviseurs en andere stakeholders.

BPG1: Diergedrag/dierenwelzijn

Het eerste BPG focust op diergedrag/dierenwelzijn waarbij enerzijds voetzool- en haklaesies en anderzijds hittestress centraal staan. Verschillende maatregelen, zowel op korte als lange termijn, worden hierin opgesomd om deze problemen te voorkomen. Voor voetzool- en haklaesies worden maatregelen opgesomd rond huisvesting (o.a. strooiselmanagement), voeder- en watermanagement (o.a. voedersamenstelling of drinkwaterspecificaties), stalklimaat (o.a. ventilatie, temperatuur, lichtschema’s) maar ook diergezondheid en hygiëne. Voor wat hittestress betreft, kunnen maatregelen genomen worden m.b.t. huisvesting (o.a. bezettingsdichtheid), stalklimaat (o.a. ventilatie, luchtvochtigheid, temperatuur) en voedermanagement (o.a. samenstelling, tijdsblok).

 

^{De BPGs worden overzichtelijk weergegeven in infographics. Zowel de BPGs als de infographics worden nog vertaald naar het Nederlands.}

BPG2: Diergezondheid

In de tweede BPG rond diergezondheid wordt vooral gefocust op de beweeglijkheid van de dieren. Zeker bij reguliere vleeskuikens kan hun snelle groei aanleiding geven tot bewegingsproblemen. Andere factoren zoals verwondingen, infecties of nutritionele tekorten kunnen de gezondheid (alsook het welzijn) van het dier verder reduceren. Om de beweeglijkheid van de dieren te verbeteren, worden mogelijke maatregelen opgesomd zoals o.a. verrijking, maar ook het belang van een goede opstart van de kuikens en een goede regeling van het stalklimaat (combinatie van licht, temperatuur, etc.) komen aan bod.

BPG3: Vangen/laden

Wanneer het vangen van dieren niet correct gebeurt, kan dit zorgen voor heel wat vangletsel, wat niet alleen leidt tot economische verliezen maar ook tot een daling van het welzijn. In de derde BPG staat zowel de handeling van het vangen en laden zelf, als de omstandigheden waarin dit gebeurt, centraal. Belangrijk is dat de dieren eerst geschikt moeten worden bevonden voor transport. Daarnaast moeten ook de vangkratten in orde zijn.

BPG4: Transport/wachtruimte

Transport is een stressvolle ervaring in het leven van vleeskuikens en vormt het onderwerp van de vierde BPG. De DOAs worden standaard bijgehouden in het slachthuis. Hitte- en koudestress proberen vermijden tijdens transport, kan helpen deze zo laag mogelijk te houden. Daarnaast zijn ook klimaat (en tijd) in de wachtruimte van belang.

Besluit

De eerste versie van de BPGs is momenteel gebaseerd op wetenschappelijke literatuur en input van verschillende wetenschappelijke experts. Deze versies zullen nog worden aangepast op basis van de resultaten die het project oplevert, alsook op basis van feedback van allerlei partners uit de sector. Indien u graag toetreedt tot het (Engelstalige) expertenpanel, kan u altijd contact opnemen met awish@ilvo.vlaanderen.be.

 

Auteurs: Karolien Langendries (Pluimveeloket) - Noémie Van Noten & Frank Tuyttens (ILVO)
Publicatiedatum: Februari 2026